Akrostiş Nedir?

 

Akrostiş ya da ilkleme, bir şiirde dizelerin ilk harflerinin yukarıdan aşağıya doğru sıralandığında anlamlı bir sözcük meydana getirmesidir. Divan edebiyatında akrostişe muvaşşah ya da istihrac denir. Yıllarca ismi sadece Akrostiş olan ve neden Türkçe bir isim olmadığı sorgulanmayan bu şiir türüne sonunda Türkçe bir karşılık bulunmuştur. (İlkleme)

 

Eski Yunan Edebiyatında akrostiş “üç dize” anlamına gelir.

ÖRNEK:

Varolan bir sen, bir ben, bir de bu bahar
Elden ne gelir ki? Güzelsin, gençliğin var
Dünyada aşkımız ölüm gibi mukaddes
İnan ki bir daha geri gelmez bu günler
Âlemde bu andır bize dost esen rüzgar

Cahit Sıtkı Tarancı

Şiirin dizelerinin ilk sözcükleri alt alta okunduğunda “VEDİA” ismi çıkıyor.

 

ÖRNEK 2: 

Senin ne zaman gözlerin dolsa
İstanbulu bulutlar kaplar
Belli belirsiz yanağı ıslanır birisinin
Elini tutsan gökkuşağı saracak sokakları
Lodos yemişe dönüyor kent bıraktığın iç

 

ÖRNEK 3: 

Rüzgar gibidir ruhu
Estiğinde güçlü ve korkulu
Cihana sarılan çınar gibi gövdesi
Elleri gibi cömert dürüsttür yüreği
Pehlivanlar gibi cesurdur bileği.